Αναγκαιότητα κεντρικής κυβερνητικής πολιτικής, που θα αναγνωρίζει τις δυνατότητες, αλλά και τα όρια του τουρισμού

Ο τουρισμός αποτελεί έναν από τους πιο ισχυρούς και δυναμικότερα αναπτυσσόμενους τομείς της ελληνικής οικονομίας, αλλά η ισχύς και η δυναμική του δεν πρέπει να συγχέονται με την αυτοδυναμία και την αυτάρκεια. Ο τουρισμός δεν προκαλεί τις μεγάλες κοινωνικές και οικονομικές μεταβολές, ούτε οδηγεί τις τεχνολογικές εξελίξεις. Αντίθετα, επηρεάζεται σε μέγιστο βαθμό από αυτές  και παράλληλα, παραμένει εξαιρετικά ευάλωτος στις γεωπολιτικές εντάσεις που αναδιαμορφώνουν τις αντιλήψεις ασφάλειας για τους προορισμούς.

Οι κοινωνικές και οι οικονομικές αλλαγές  μεταβάλλουν τη ζήτηση με τρόπους που ο τουρισμός δεν μπορεί να ελέγξει. Η γήρανση του πληθυσμού, η άνοδος της τηλεργασίας, η ενίσχυση της περιβαλλοντικής συνείδησης και η μεταβολή των προτύπων κατανάλωσης δημιουργούν συνεχώς νέα μοντέλα ταξιδιωτικής συμπεριφοράς. Ταυτόχρονα, οι οικονομικοί κύκλοι και οι μεταβολές στο διαθέσιμο εισόδημα επηρεάζουν τη διάρκεια και τη συχνότητα των ταξιδιών.

Οι τεχνολογικές εξελίξεις, αν και δεν προέρχονται από τον τουρισμό, αναδιαμορφώνουν ριζικά τον τρόπο λειτουργίας του. Η τεχνητή νοημοσύνη, η αυτοματοποίηση, οι πλατφόρμες διαμοιρασμού, τα συστήματα δυναμικής τιμολόγησης και γενικότερα ο ψηφιακός μετασχηματισμός της οικονομίας, δημιουργούν συνεχώς νέους κανόνες ανταγωνισμού.

Οι γεωπολιτικές εντάσεις αποτελούν τον πιο απρόβλεπτο και συχνά τον πιο ισχυρό εξωτερικό παράγοντα. Συγκρούσεις, κυρώσεις, ενεργειακές κρίσεις και ανακατατάξεις συμμαχιών μπορούν να μεταβάλουν τις τουριστικές ροές μέσα σε λίγες ημέρες.

Σε αυτό το διαρκώς μεταβαλλόμενο περιβάλλον, η  κυβερνητική πολιτική πρέπει να διασφαλίζει ότι η χώρα είναι πάντα σε  ετοιμότητα για ταχεία προσαρμογή της ευρύτερης τουριστικής οικονομίας.

Ο τουρισμός δεν μπορεί να λειτουργεί ούτε με αυτόματο πιλότο, ούτε με αποσπασματικές παρεμβάσεις και βερμπαλιστικούς ακροβατισμούς.

Ο τουρισμός δεν μπορεί να αντιμετωπίζεται ως απομονωμένος τομέας, αλλά ως σύστημα που βρίσκεται σε συνεχή αλληλεπίδραση με την υπόλοιπη οικονομία και κυρίως  με τις μεταφορές, το περιβάλλον, την ενέργεια, την αγροδιατροφή, τον πολιτισμό, την εκπαίδευση και την ψηφιακή διακυβέρνηση.

Η κεντρική κυβερνητική  πολιτική οφείλει να λειτουργεί ως μηχανισμός σύνδεσης και ενίσχυσης των συνεργειών μεταξύ αυτών των τομέων, έτσι ώστε η  βελτίωση της  ανταγωνιστικότητας και η αειφορία των τουριστικών προορισμών να αντανακλάται στο σύνολο της οικονομίας και της χώρας.

Σε αυτό το πλαίσιο, η θεσμική συνέπεια και συνέχεια αποτελούν κρίσιμες προϋποθέσεις. Η θεσμική αναβάθμιση, με ενίσχυση των μηχανισμών διακυβέρνησης, της ικανότητας παραγωγής πολιτικής και των δομών συντονισμού του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα, αποτελεί βασικό πυλώνα για έναν τομέα της οικονομίας που εξαρτάται από την εμπιστοσύνη και τη σταθερότητα.

Σε ένα τέτοιο περιβάλλον, η κεντρική κυβερνητική πολιτική οφείλει να αναγνωρίζει τόσο τις δυνατότητες, όσο και τα όρια του τουρισμού  και να προσαρμόζεται στρατηγικά.

Η αναγνώριση των ορίων του τουρισμού δε μειώνει τη σημασία του, αντιθέτως, την ενισχύει. Επιτρέπει τη διαμόρφωση πολιτικής που στηρίζεται σε ρεαλισμό, στρατηγική σκέψη και μακροχρόνια προοπτική. Με αυτόν τον τρόπο, ο τουρισμός μπορεί να παραμείνει πυλώνας της ελληνικής οικονομίας, όχι επειδή απλά ακολουθεί τις εξελίξεις, αλλά επειδή προσαρμόζεται σε αυτές γρήγορα με τρόπο έξυπνο, συντονισμένο και θεσμικά σταθερό.